Μπέης

Ο Μπέης είναι ένα λαογραφικό έθιμο της Νέας Βύσσας, το οποίο έχει τις ρίζες του στην περίοδο της Τουρκοκρατίας και αναβιώνει με επιτυχία κάθε αποκριάτικη περίοδο μέχρι σήμερα. Το έθιμο οφείλει το όνομά του στον τίτλο ενός ανώτερου Οθωμανού διοικητικού αξιωματούχου (Bey – Μπέης στα ελληνικά) μιας γεωγραφικής περιοχής.

Σύμφωνα με την παράδοση, οι υπόδουλοι Έλληνες της Θράκης είχαν την άδεια, για μία μόνο ημέρα, να κάνουν ό,τι ήθελαν στους Τούρκους. Η ημέρα αυτή ήταν κατά την περίοδο του Τριωδίου (την περίοδο της Αποκριάς) και πιο συγκεκριμένα τη Δευτέρα μετά την Κυριακή της Τυρινής (Καθαρά Δευτέρα).

Το Τελετουργικό και η Πορεία

• Η Πρωινή Περιοδεία: Από νωρίς το πρωί, ο Μπέης, συνοδευόμενος από την ακολουθία του, περιοδεύει από γειτονιά σε γειτονιά μέσα στην κωμόπολη της Νέας Βύσσας, προκειμένου να εισπράξει φόρους από τους υπόδουλους Έλληνες.
• Η Συγκέντρωση στην Πλατεία: Αφού ολοκληρωθεί η περιοδεία, ο Μπέης φτάνει στην κεντρική πλατεία της Νέας Βύσσας πάνω στο άρμα του για το τελετουργικό της σποράς και του οργώματος.
• Η Κορύφωση: Στη συνέχεια, όλοι οι κάτοικοι μαζεύονται και αναποδογυρίζουν τον Μπέη. Στο τέλος, πραγματοποιείται η εκλογή του Μπέη της επόμενης χρονιάς και ακολουθεί χορός για όλο τον κόσμο.

Σημασία: Το έθιμο δεν έχει μόνο συμβολικό και αποκριάτικο χαρακτήρα, αλλά σχετίζεται επίσης με την προαγωγή της βλάστησης και της γονιμότητας για τη νέα χρονιά.

(Πηγή: Πρακτικά 3ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Ιστορίας και Πολιτισμού της Ορεστιάδας, «Η Ορεστιάδα στον 21ο αιώνα: Προκλήσεις και Προοπτικές»)